«فرض» در لغت به معنای انگاشتن و پندار و تصور است. مقصود از فرض در این رساله معادلی است که در زبان فارسی در برابر واژه Fiction قرار می گیرد. این کتاب دارای سه فصل می باشد. فصل اول، مفاهیم، تحولات تاریخی و نقش‌های فرض حقوقی با تأکید بر مطالعه تاریخی حقوق روم و یونان و انگلیس و ایران پیش از اسلام مورد مطالعه قرار می گیرد و عناصر و نقش‌های فرض حقوقی و دیدگاه اندیشمندان درباره‌ی این مفهوم در گفتارهای مختلف مطرح می شود. در فصل دوم با عنوان «فرض حقوقی، مفاهیم مشابه، مصادیق مشتبه» تلاش می شود تا رابطه و نسبت مفهوم فرض حقوقی با برخی مفاهیم نظیر اماره، اصل عملی و حکومت مشخص گردد و علاوه برآن رابطه و نسبت فرض حقوقی با برخی نهادها و تأسیسات حقوقی نظیر اعتبار امر قضاوت شده موت فرضی غایب مفقودالاثر ، قرعه، مرور زمان و… نیز مورد بررسی قرار گیرد. فصل سوم نیز با عنوان «فرض حقوقی در نظام حقوقی» به مطالعه‌ی برخی مصادیق فرض حقوقی در حقوق کنونی و بررسی دیدگاه حقوقدانان ایران در این باره اختصاص یافته است.