«اسباب النزول» یا شناخت مناسبت‌ها و علت نزول آیات قرآنی مجموعهٔ اطلاعاتی است که ما را در دانستن مکان و زمان و حوادثی که منجر به فرودآمدن آیه یا تشریعِ حکمی گردید، یاری می‌نماید. بدیهی است که اگر برخی شأن نزول‌ها را ندانیم چه بسا در فهم آیه‌ای دچار انحراف شویم. مشهورترین اثری که اختصاصاً در موضوع اسباب النزول فراهم آمده تألیف ابولحسن علی بن احمد واحدی نیشابوری (متوفی ۴۶۸ ه.ق) است که ترجمهٔ کامل آن در همین کتاب از نظر خوانندگان می‌گذرد. با مطالعهٔ این کتاب در فضای زنده و حقیقی مکه و مدینه عصر پیغمبر (ص) قرار می‌گیریم و شرایط عینی نزول آیات را در می‌یابیم. در موارد معدودی که میان شیعه و سنی در شأن نزول آیات اختلاف هست مترجم در حاشیه اختصاراً توضیح داده و یا برای تفصیل بیشتر به منبعی آسان‌یاب ارجاع نموده است.