«آخرین شب رئیس» رمانی تاریخی از یاسمینا خضرا، نویسنده ی الجزایری، است که نخستین بار در سال 2015 منتشر شد. داستان به آخرین ساعات زندگی معمر قذافی، رهبر لیبی، در 19 اکتبر تا 20 اکتبر 2011 می پردازد؛ زمانی که پس از سقوط حکومتش در جریان جنگ داخلی لیبی، در شهر سرت و در محاصره ی نیروهای مخالف قرار گرفته بود. خضرا داستان را عمدتاً از زاویه ی دید خود قذافی روایت می کند. او در واپسین شب زندگی اش، در حالی که حلقه ی محاصره هر لحظه تنگ تر می شود، به گذشته بازمی گردد و خاطراتی از دوران کودکی، خانواده، جوانی، روابط عاطفی و مسیر رسیدنش به قدرت را مرور می کند. به این ترتیب، زمان حالِ پرتنش با خاطرات گذشته درهم می آمیزد و تصویر شخصیتی را شکل می دهد که میان تصوری که از جایگاه و رسالت خود دارد و واقعیتی که در برابرش قرار گرفته، گرفتار شده است. در روایت خضرا، قذافی پایان خود را باور نمی کند و همچنان خود را رهبری می بیند که از سوی مردم و تاریخ جایگاهی استثنایی دارد. در مقابل، شرایط بیرونی نشان می دهد که قدرتی که سال ها در اختیار او بوده، فروپاشیده و او اکنون در حال فرار از همان مردمی است که زمانی بر آن ها حکومت می کرد. این تضاد، بخش مهمی از ساختار رمان را شکل می دهد. نویسنده از این موقعیت برای پرداختن به موضوعاتی مانند قدرت، خودشیفتگی، خشونت، ترس، سقوط سیاسی و فاصله میان تصویری که یک حاکم از خود می سازد و واقعیتی که دیگران تجربه می کنند، استفاده می کند. البته روایت کتاب بازسازی ادبی و تخیلی ذهن قذافی است و نباید آن را گزارش مستند از افکار یا گفت وگوهای واقعی او در آخرین ساعات زندگی اش دانست. «آخرین شب رئیس» در نهایت داستان مردی است که در آستانه ی مرگ، گذشته ی خود و تصویری را که از خویش ساخته مرور می کند؛ روایتی درباره ی پایان قدرت و مواجهه ی انسان با فروپاشی جهانی که سال ها خود را صاحب آن می دانسته است.