امام محمّد غزّالی زادۀ طابران طوس به معنای واقعی دانشمندی اندیشمند است. او گردآورنده یا ویراستار آثار پیشینیان نیست. بلکه با ژرف‌نگری در آنها آستین نقد و غربالگری بالا می‌زند تا چیزی را برگزیند که درست می‌داند. غزّالی در این مسیر از نام‌ها نمی‌هراسد و بی‌پروا تیغ نقد به روی فرقه‌ها و نحله‌ها می‌کشد و حتی افکار خود را نیز از نقد خویش بی‌نصیب نمی‌گذارد. او گرچه گاه به افراط و تفریط گراییده و خطا کم نداشته است، اما نشان داده که اندیشه‌ورزی بارها برتر از دانش‌اندوزی است. اعسم در این کتاب ضمن استفاده از همۀ منابع مهم غزّالی‌پژوهی کوشیده است تا تحلیل جامع و دقیقی از مراحل زندگی و افکار غزّالی به دست دهد.