"اسطوره، رویا، راز" یک کتاب نوشته‌ی میرچا الیاده است که به مفاهیم اسطوره‌ای، رویایی و رازآلود اختصاص دارد. این اثر به مرزهای تعبیر خواب و جهان‌های اسطوره‌ای پرداخته و از طریق تشریح آیین‌ها و آداب و رسوم انسان‌های سنتی، از نمادپردازی دینی تا اضطراب مدرن انسان را مورد مطالعه قرار می‌دهد. "اسطوره، رویا، راز" به تبیین تفاوت‌های ساختاری بین اساطیر و رویاها پرداخته و در ادامه به بحث درباره دیدگاه‌های متفاوت تاریخ‌نگاران دینی و روان‌شناسان عمیق می‌پردازد. این اثر در ابتدا به نظر می‌رسد که تمرکز اصلی آن بر تضاد میان دو جهان اسطوری و رویایی است، اما در واقع موضوع اصلی آن تلاقی و در آغاز واداری دو نوع ذهنیت یعنی سنتی و مدرن است. این دو ذهنیت نمایانگر ویژگی‌های فرهنگی بشر در جوامع کهن و شرقی و جوامع مدرن و غربی هستند. تلاقی این دو ذهنیت در دهه‌های اخیر به عنوان یکی از مهمترین وقایع قرن بیست و پنجم محسوب می‌شود. این تلاقی در دو سطح مختلف اتفاق افتاده است: از یک سو گسترش اقوام "عجیب و غریب" و "ابتدایی" و از سوی دیگر، ورود اصطلاحات و مفاهیم آن‌ها به فضای تاریخی. از طرفی، نگاه غرب به دنیای غیر اروپایی در تغییرات فرهنگی و تمدنی موثر بوده و این تغییرات در تعبیری دستیابی آسیا به تاریخ را فراهم ساخته است. این کتاب به اهمیت فرهنگی ورود نوظهور آسیایی به تاریخ تأکید دارد و هم‌چنین نقش کشورهای تشکیل‌شده از اقوام مختلف که تا چند سال پیش به جامعه‌های ابتدایی تعلق داشته‌اند، را بررسی می‌کند.