کتاب کودکی و جوانی کوروش کبیر «هوشمندی از خطه ی پارس» تنها کتابی است که دوران کودکی و جوانی کوروش کبیر را به رشته تحریر درآورده است. آنچه که در این کتاب، فوق العاده جذاب به نظر می آید، داستان زندگی اولیه کوروش است، آن هم داستان دوران کودکی او که به قول بسیاری شگفت آور و اعجاب انگیز است، چنانکه زمان شکل گیری جنین در رحم مار می تواند داستان دیگری باشد که خواننده را به تعجب و حیرت وا می دارد و علاقه مند به تاریخ زندگانی او را ترغیب می کند تا بیشتر در این زمینه کنکاش و تامل کند. آنچه که بیش از هر بخش دیگر از زندگی کوروش می تواند مهمتر باشد، دوران نوزادی اوست که در نوزادی با چه ماجراهایی روبرو شده بود…