"جنایت و مکافات" از آثار بزرگ و تأثیرگذار فئودور داستایفسکی است که نخستین بار در سال 1866 منتشر شد. این رمان، داستایفسکی را به عنوان یکی از بزرگترین نویسندگان روسی و یکی از نمایان‌ترین شخصیت‌های ادبیات جهان معرفی کرد. داستایفسکی در این اثر، با بررسی مفهوم اخلاق و مسائل انسانی، یکی از بزرگترین آثار ادبیات فلسفی خلق کرده است. راسکولینیکوف، شخصیت اصلی این رمان، مردی است که در تنهایی و بی‌چیزی گرد و غبار شهر سنت پترزبورگ را پیچیده کرده و خود را خارج از قوانین اجتماع تصور می‌کند. اما زمانی که به قتلی می‌پردازد، به سرعت با تردیدها و عذاب اخلاقی مواجه می‌شود. تعقیب و گریز با یک بازپرس پلیس شکاک، او را به مسیر خطرناکی می‌کشاند و مجازات گناهش بر او فرود می‌آید. سونیا، زنی جوان که وارد زندگی راسکولینیکوف می‌شود، نقشی اساسی در تحولات این داستان دارد. او به نوعی نقش نجات‌بخش را به عهده می‌گیرد و تلاش می‌کند راسکولینیکوف را از راه اشتباهات و گناهانش به راه درست هدایت کند. داستایفسکی در "جنایت و مکافات" با زبانی عمیق و جذاب، قصه ساده‌ای از قتل را به یک اپیک فلسفی تبدیل کرده و با نگاهی کاملاً انسان‌محور، به مسائل عظیم اخلاقی و انسانی پرداخته است. این اثر به عنوان یکی از بزرگترین آثار ادبیات جهان شناخته شده و تأثیرگذاری بسیاری را در تاریخ ادبیات داشته است.