«چراغ گاز» (Gas Light) نمایشنامه‌ای است اثر پاتریک همیلتون که نخستین بار در سال 1938 به روی صحنه رفت. این نمایشنامه یکی از برجسته‌ترین آثار درامای روانشناختی است که با بررسی دقیق روابط انسانی و قدرت‌نمایی‌های ذهنی، توانسته توجه مخاطبان و منتقدان را به خود جلب کند. داستان نمایشنامه در دهه 1880 میلادی در لندن رخ می‌دهد و به زندگی زوجی به نام جک و بلا مانینگ‌هام می‌پردازد. بلا، زن جوانی است که به نظر می‌رسد دچار مشکلات روحی شده و در حال از دست دادن عقل خود است. همسرش، جک، مدام به او القا می‌کند که فراموشکار و دیوانه شده است. جک با رفتارهای خود باعث شده که بلا به تدریج به سلامت روانی خود شک کند و فکر کند که واقعا در حال از دست دادن عقلش است. جک هر شب به بلا می‌گوید که چراغ‌های گاز در خانه کم‌نورتر شده‌اند، اما وقتی بلا به این موضوع اشاره می‌کند، جک اصرار می‌کند که این تصور اوست و هیچ تغییری در نور چراغ‌ها وجود ندارد. این روش جک برای تحت فشار قرار دادن ذهنی بلا و ایجاد شک و تردید در او، اصطلاحا به نام "گس‌لایتینگ" شناخته می‌شود. در واقع، جک در تلاش است تا بلا را به حاشیه براند و او را دیوانه جلوه دهد، تا بتواند به راحتی به اهداف شوم خود دست یابد. ورود بازرس راف به داستان، نقطه عطفی است که حقایق را روشن می‌کند. راف به بلا می‌گوید که جک قصد دارد او را دیوانه جلوه دهد تا بتواند به گنجینه‌های پنهان در خانه دست یابد. با کمک راف، بلا کم‌کم به واقعیت پی می‌برد و قدرت ذهنی و عاطفی خود را بازیابی می‌کند. این نمایشنامه به زیبایی نشان می‌دهد که چگونه می‌توان با شناخت و اعتماد به خود، از فشارهای روانی و کنترل‌های ذهنی دیگران رها شد. همیلتون در «چراغ گاز» با دقت فراوان به روابط انسانی و قدرت‌های پنهان در این روابط می‌پردازد. او نشان می‌دهد که چگونه افراد می‌توانند از طریق تحریف واقعیت و ایجاد تردید، دیگران را تحت کنترل خود درآورند. این موضوع در بسیاری از روابط روزمره و در محیط‌های مختلف قابل مشاهده است و همیلتون با ظرافت تمام، این مسائل را در قالب یک داستان جذاب و پرتنش به تصویر می‌کشد. «چراغ گاز» نه تنها به عنوان یک نمایشنامه درخشان در زمان خود مورد تحسین قرار گرفت، بلکه تاثیرات فراوانی نیز در فرهنگ عمومی و روانشناسی گذاشت. اصطلاح "گس‌لایتینگ" که از این نمایشنامه گرفته شده است، امروز به عنوان واژه‌ای برای توصیف نوعی سوءاستفاده روانی شناخته می‌شود که در آن فرد تلاش می‌کند با ایجاد شک و تردید در ذهن قربانی، او را به کنترل خود درآورد. نمایشنامه «چراغ گاز» با بازی‌های قوی و دیالوگ‌های هوشمندانه‌اش، توانسته است تماشاگران را به عمق داستان بکشاند و آن‌ها را با خود همراه کند. پاتریک همیلتون با خلق شخصیت‌های واقعی و قابل لمس، به بررسی موضوعات پیچیده‌ای مانند سوءاستفاده روانی، اعتماد به نفس، و حقیقت‌جویی پرداخته است.