فقط کتاب های بالزاک نیستند که پس از صد و هفتاد و چند سال هنوز قدرت، کشش و ژرفای پرمعنی شان را دارند، بلکه زندگی خود او از کتاب هایش شگفت آور تر است. شاید بتوانیم فقط او را با داستایوفسکی مقایسه کنیم. بالزاک به راستی پدیده ای اعجاب آور و شگفت انگیز است، پردل و بی قرار با ذهنی چنان دقیق و تیزبین که کوچکترین جزئیات را همچون پوربین و ضبط صوتی بیسار دقیق در حافظه اش نگه می دارد. از کوچکترین چشمنداز، بی اعتبارترین فرد و تاچیزترین موضوع ها، بنایی عظیم و غوب آسا پدید می آورد. تا انسان با جزئیات زندگی شخصی و هنری اش آشنا نشود، نمی تواند پی ببرد که چگونه پیده ای بوده است.